Trên công trình Thủy điện Sơn La
[Thứ hai, 5-3-2007]
Gần sáu nghìn cán bộ, kỹ sư, công nhân và hơn 500 xe, máy công suất lớn đang ngày đêm lao động khẩn trương giữa núi rừng của huyện Mường La ( Sơn La) để chinh phục dòng sông Ðà.
Trên công trình Thủy điện Sơn La
Gần sáu nghìn cán bộ, kỹ sư, công nhân và hơn 500 xe, máy công suất lớn đang ngày đêm lao động khẩn trương giữa núi rừng của huyện Mường La ( Sơn La) để chinh phục dòng sông Ðà.
Nhà máy Thủy điện Sơn La có công suất 2.400 MW, với sáu tổ máy cung cấp điện năng hơn 10,2 tỷ KW/giờ đang dần hình thành sau hơn một năm thi công. Ðó là những hình ảnh sống động trên công trình Thủy điện Sơn La những ngày giáp Tết Ðinh Hợi với không khí thi đua lao động sôi nổi, bảo đảm chất lượng, hiệu quả và tiến độ của công trình.
Sức trẻ trên công trình
Giữa đất trời bao la và tiết trời giá rét của vùng Tây Bắc, gần sáu nghìn cán bộ, kỹ sư, công nhân, lao động, trong đó có hơn 70% số người độ tuổi dưới 30, đang khẩn trương thi công công trình trọng điểm quốc gia này. Ngay tại khu vực thi công đầm móng, chúng tôi gặp kỹ sư Nguyễn Văn Tính (Công ty Sông Ðà 7), 33 tuổi, đang làm việc cùng Ðội xây dựng đập đáy của Thủy điện Sơn La . Anh Tính tâm sự: Tôi là một trong những cán bộ, kỹ sư trẻ, rất tự hào có mặt trên công trường để được tham gia công trình thủy điện lớn nhất khu vực Ðông - Nam Á. Mặc cho thời tiết oi bức, nóng nực về mùa hè và rét cắt da, cắt thịt về mùa đông, anh em chúng tôi luôn động viên, thi đua nhau hoàn thành tốt nhiệm vụ. Anh Tính cho biết thêm: Toàn đội đang đào, xúc và đổ bê-tông tạo phẳng để đặt móng công trình. Công việc nhiều, đơn vị bảo đảm thu nhập mỗi người hơn ba triệu đồng/tháng, nên ai cũng phấn khởi làm việc.
Thợ trẻ bậc 4 Hoàng Văn Quy, 22 tuổi, quê ở xã Yên Quang (Nho Quan, Ninh Bình) thuộc Công ty lắp máy 10 (Tổng công ty Lắp máy) lên công trình được hơn một năm, đang lắp đặt các thiết bị xả sâu của Thủy điện Sơn La, tâm sự: Em và các bạn trẻ vinh dự được tham gia xây dựng công trình này, góp một phần nhỏ bé vào dòng điện ngày mai của Tổ quốc. Gần Tết, không khí lao động trên công trường ngày càng khẩn trương hơn. Tuy không được về đón Tết cùng gia đình, nhưng tuổi trẻ chúng em rất tự hào khi mình cùng các đồng nghiệp đẩy nhanh tiến độ thi công công trình, càng hoàn thành sớm bao nhiêu thì càng sớm có điện phục vụ đất nước, trong đó có gia đình em.
Men theo sườn núi, chúng tôi lên khu vực thi công tường bờ trái của đập, không khí lao động hết sức khẩn trương, hàng chục xe vận tải, máy đào, máy xúc, máy nhào trộn bê-tông hoạt động nhộn nhịp. Trò chuyện với kỹ sư Trần Văn Triện, 25 tuổi, quê ở Cẩm Giàng (Hải Dương) được biết: Sau khi tốt nghiệp Ðại học Xây dựng, Triện về Công ty Sông Ðà 7 và đã lên công trình Thủy điện Sơn La hơn một năm. Hiện nay đang cùng đơn vị thi công đập. Triện bộc bạch: Em rất vinh dự sau khi học chuyên ngành thủy lợi - thủy điện được bố trí công việc phù hợp và được tham gia xây dựng công trình lớn nhất đất nước. Với nhiệt tình, khả năng của đội ngũ cán bộ kỹ thuật trẻ, chúng em hy vọng rằng, mình cùng các bạn sẽ tìm ra các phương án tối ưu nhất để làm cho công trình thủy điện này đạt chất lượng cao nhất, tiết kiệm giá thành. Sắp Tết, ai cũng háo hức, nhưng ở đây, chúng em dành tất cả cho công trình nên cảm thấy thoải mái.
Gạt những giọt mồ hôi trên mặt sau một ca lao động, thợ trẻ bậc 3 Hà Quang Vinh, 27 tuổi, dân tộc Mường, quê ở Hòa Bình, vận hành cần cẩu 40 tấn của Công ty Sông Ðà 6, nói: Em tự hào vì những người thợ Việt Nam đã làm chủ mọi thiết bị, kỹ thuật, máy móc hiện đại để thi công công trình Thủy điện Sơn La. Trước đây, trên công trình Thủy điện Hòa Bình, nhỏ hơn công trình này, nhưng có rất nhiều chuyên gia nước ngoài, nay thợ Việt Nam là chủ yếu, thỉnh thoảng có thấy hai, ba chuyên gia tư vấn, giám sát nước ngoài đến công trình thôi. Làm việc được hơn hai năm rồi mà chưa về thăm quê, năm nay có lẽ em lại đón Tết trên công trình một lần nữa, vì tiến độ công trình đang trong thời gian cao điểm. Còn Trần Văn Ðại, 24 tuổi, ở Vũ Thư (Thái Bình), vừa tốt nghiệp Cao đẳng công nghiệp (Hà Nội) nói: Tuy công việc tương đối vất vả, nhưng với sức trẻ, chúng em muốn được thể hiện mình trên công trình trọng điểm. Ở đây, chúng em luôn đoàn kết, động viên nhau làm việc, vì phải xa nhà, lại ở vùng sâu, vùng xa, nhưng có được việc làm và làm việc có ích cho đất nước là chúng em vui và cố gắng cống hiến hết sức mình.
Trong khu vực thi công mặt đáy của nhà máy thủy điện, chúng tôi tình cờ gặp đồng chí Thái Phụng Nê, phái viên của Thủ tướng Chính phủ về công trình Thủy điện Sơn La và các cán bộ trong Ban chỉ đạo Nhà nước, Ban quản lý dự án và Ban điều hành Thủy điện Sơn La, đang trực tiếp chỉ đạo các đơn vị thi công ngay tại công trình. Ðồng chí Thái Phụng Nê cho biết, thời gian thi công công trình có thể rút ngắn ba năm so với kế hoạch Quốc hội đề ra. Ban chỉ đạo Nhà nước dự kiến tổ máy đầu tiên đi vào hoạt động cuối năm 2010 và hoàn thành toàn bộ công trình vào cuối năm 2012. Ðến nay, các mốc tiến độ công trình thực hiện đúng, bảo đảm chất lượng. Ðây là công trình thủy điện đầu tiên của nước ta được đầu tư một cách hoàn chỉnh nhất. Các công trình thủy điện khác khi tiến hành phải thực hiện việc ngăn dòng, rồi mới tiến hành khởi công, nhưng ở công trình này việc ngăn dòng và khởi công được tiến hành đồng thời, ngoài ra, các hệ thống đường, điện, nước, thông tin liên lạc được lắp đặt hiện đại. Thí dụ, như thiết bị đo hệ thống lún, thấm, độ dư chấn động đất của Thủy điện Hòa Bình phải ra tận chân công trình mới xem được, thì ở đây, toàn bộ hệ thống thiết bị quan trắc được lắp đặt vĩnh cửu trong lòng đập và được nối với hệ thống máy tính ở đài chỉ huy, cán bộ kỹ thuật chỉ cần bấm nút là có thể biết được các thông số kỹ thuật. Hơn một năm qua, các đơn vị thi công hoàn thành công việc đào hố móng, đổ bê-tông lòng sông, khu vực đập, bảo đảm công tác chống lũ cho công trình. Khi xây xong
toàn bộ, đập có chiều cao hơn 228 m, chiều rộng đáy 105 m, chiều dài 807 m... Trưởng Ban quản lý dự án Vũ Ðức Thìn cho biết thêm: Ðến nay, Hội đồng nghiệm thu Nhà nước đánh giá thực hiện đúng tiến độ, chất lượng bảo đảm.
Hiệu quả của phong trào lao động sáng tạo
Một khối lượng công việc khổng lồ đã được các đơn vị thi công hoàn thành trong thời gian qua, đó là đào đắp hơn 5,2 triệu m3 đất đá, đổ gần một triệu m3 bê- tông..., thật sự thể hiện khí thế thi đua dời núi, ngăn sông của những người thợ trên công trình. Bên dòng sông Ðà hoang vu thuở nào, giờ đây rộn ràng tiếng máy xúc, máy cẩu, máy trộn bê-tông và dòng xe tải lớn hoạt động suốt ngày đêm. Ðợt thi đua 250 ngày đêm tất cả cho mục tiêu khởi công và ngăn sông Ðà đã hoàn thành vượt mức kế hoạch đề ra. Với không khí thi đua lao động giỏi, lao động sáng tạo, hợp tác giúp nhau hoàn thành các hạng mục công trình, bảo đảm chất lượng, tiết kiệm, hiệu quả và an toàn của công nhân, viên chức, lao động (CNVC-LÐ) các đơn vị: Tổng công ty Sông Ðà, Tổng công ty xây dựng và phát triển hạ tầng, Tổng công ty Trường Sơn, Tổng công ty Lắp máy..., chỉ hơn một năm thi công, các đơn vị trên công trình Thủy điện Sơn La đã chặn dòng sông Ðà, đào đắp hàng triệu m3 đất đá ở hầm móng công trình, đổ gần một triệu m3 bê-tông hệ thống kênh, cống dẫn dòng và đập tràn, hoàn thành hàng trăm km đường điện về tận chân công trình; 90 km đường nhựa và hàng chục km đường cấp phối phục vụ việc vận chuyển hàng trăm nghìn thiết bị, máy móc siêu trường, siêu trọng trong quá trình thi công...
Nổi bật trong phong trào thi đua lao động giỏi, lao động sáng tạo trên công trình Thủy điện Sơn La là việc chế tạo thành công hệ thống xi-lanh thủy lực sức nâng 400 tấn của Tổng công ty cơ điện AGRIMECO. Trước đây, các công trình thủy điện đều phải xây dựng một đập bê-tông cốt thép và hệ thống cống dẫn dòng. Do Thủy điện Sơn La có quy mô rất lớn, đập bê-tông cốt thép cao gần 100 m, với bốn cửa cống dẫn dòng, mỗi cửa nặng 400 tấn, nên để đóng, mở các cửa van này, cần một thiết bị có sức nâng 400 tấn. Ðây là những thiết bị siêu trường, siêu trọng mà nước ta chưa chế tạo được. Hơn nữa, còn phải làm đường để đưa các thiết bị xuống lắp đặt... tốn kém khoảng 70 tỷ đồng và mất nhiều thời gian để thi công đường, khi lắp đặt xong lại phải phá dỡ bỏ con đường này để thi công các hạng mục khác. Theo các chuyên gia kỹ thuật, việc chế tạo thiết bị bốn cửa van lớn với nhiều chi tiết phức tạp, nếu chào gọi các nhà thầu nước ngoài cũng phải hơn một năm, chi phí hơn 100 tỷ đồng. Với bề dày kinh nghiệm của mình, AGRIMECO đã huy động toàn bộ đội ngũ cán bộ, kỹ sư lành nghề chế tạo và lắp đặt thành công toàn bộ hệ thống nâng, hạ cửa van có sức nâng 400 tấn, góp phần quan trọng cho việc thi công công trình đúng tiến độ. Mặc dù gặp rất nhiều khó khăn về địa chất và thời tiết, nhưng các đơn vị thi công cố gắng ngày đêm trên công trường, bảo đảm tiến độ thi công, chất lượng, hiệu quả cao nhất để mừng Ðảng, mừng Xuân Ðinh Hợi.
Việc đẩy nhanh tiến độ, phấn đấu phát điện tổ máy số 1 Nhà máy thủy điện Sơn La vào cuối năm 2010 và hoàn thành sáu tổ máy vào năm 2012, sớm hơn kế hoạch ba năm, sẽ giúp các tỉnh Tây Bắc phân bổ lại dân cư, phát triển kinh tế-xã hội. Ðặc biệt, khi Thủy điện Sơn La được đưa vào vận hành, hằng năm cung cấp hơn 10 tỷ kW/giờ điện lên lưới quốc gia phục vụ sự nghiệp CNH, HÐH đất nước, công trình còn góp phần chống lũ về mùa mưa, chống hạn cho mùa khô cả vùng đồng bằng Bắc Bộ.
Ðể thi công công trình trọng điểm quốc gia trong hơn bảy năm ròng rã, cũng như phải ngày đêm chiến đấu với cái nắng, cái rét trên núi rừng Tây Bắc, với số lượng lao động hàng nghìn người, nên đời sống tinh thần của CNVC-LÐ ở đây rất khó khăn, thiếu thốn. Vừa qua, các cơ quan quản lý, các đơn vị thi công, một số cơ quan báo chí đã phối hợp các đoàn thể ở T.Ư và địa phương khởi xướng cuộc vận động cả nước chung tay cùng Thủy điện Sơn La, kêu gọi mọi tầng lớp nhân dân trong cả nước tích cực ủng hộ sức người, sức của, giúp đồng bào ba tỉnh Sơn La, Ðiện Biên, Lai Châu tái định cư, vượt qua khó khăn, ổn định cuộc sống, tiếp thêm sức mạnh cho các lực lượng thi công tại công trình. Ban quản lý dự án và Ban điều hành dự án Thủy điện Sơn La đã xây dựng gần 400 nghìn m2 nhà ở, nhà làm việc cho cán bộ, công nhân; phối hợp tổ chức nhiều hoạt động văn hóa, văn nghệ, thể dục-thể thao, với lực lượng đoàn viên thanh niên và công đoàn làm nòng cốt. Ðã thành lập hàng chục đội văn nghệ, bóng đá, bóng bàn, cầu lông..., tổ chức nhiều giải thi đấu và giao lưu văn nghệ giữa các đơn vị thi công trên công trình, với nhân dân địa phương; xây dựng trường học, trạm y tế phục vụ con em công nhân và con em địa phương...
Từ nay cho đến ngày dòng điện đầu tiên của Thủy điện Sơn La hòa vào lưới điện quốc gia, sẽ còn bao công sức, mồ hôi của những người thợ đổ xuống trên mảnh đất Tây Bắc của Tổ quốc. Gần 20 nghìn hộ đồng bào nơi đây đã rời bỏ nhà cửa, ruộng nương đi định cư nơi khác để nhường chỗ cho công trình, với mong muốn Thủy điện Sơn La cùng với các công trình khác được Nhà nước đầu tư xây dựng trên mảnh đất này sẽ đưa Tây Bắc phát triển nhanh hơn trên con đường CNH, HÐH cùng cả nước.
